Theo Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, báo cáo Globocan năm 2022 cho thấy, tỷ suất mắc ung thư tại nước ta đang đạt đến mức đáng báo động – 150,8/100.000 dân, đặt Việt Nam ở vị trí thứ 20 về tỷ lệ mắc mới tại châu Á và thứ 101 trên toàn cầu.
Một số nghiên cứu cho thấy những người tiêu thụ nhiều thịt đỏ, thay vì thịt trắng hay cá, có nguy cơ cao hơn mắc ung thư ruột. Ngược lại, những người có chế độ ăn giàu rau xanh thường ít mắc bệnh hơn, bởi rau quả giúp tăng khối lượng và giảm độ pH của chất thải, từ đó làm giảm nguy cơ phát triển ung thư ruột.
Ăn nhiều thịt đỏ gây tăng tỉ lệ ung thư đại tràng
Sự khác nhau giữa thịt đỏ và thịt trắng là nồng độ ion sắt. Thịt đỏ như bò, heo, cừu có thể làm tăng nguy cơ ung thư, đặc biệt là ung thư đại trực tràng do chứa hàm lượng cao sắt heme có thể thúc đẩy sự hình thành khối u đại trực tràng. Loại sắt này khi vào đường ruột dễ thúc đẩy hình thành các hợp chất N-nitroso – Tác nhân có khả năng gây đột biến DNA.
Việc chế biến thịt đỏ ở nhiệt độ cao, chẳng hạn như nướng, rán hay quay, có thể tạo ra các hợp chất hóa học nguy hại như amin dị vòng HCA và hydrocacbon thơm đa vòng PAH, gây ra những biến đổi di truyền bất lợi và làm tăng nguy cơ hình thành tế bào ung thư. Càng nấu ở nhiệt độ cao hoặc trong thời gian dài, lượng các hợp chất này sinh ra càng nhiều, khiến rủi ro đối với sức khỏe càng lớn.
Ngược lại, thịt trắng như gà và cá lại ít chứa sắt heme, ít chất béo bão hòa và khi chế biến cũng sinh ra ít hợp chất độc hại hơn. Đặc biệt, cá còn cung cấp omega-3 có tác dụng chống viêm, giúp giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.
Mỡ động vật có khả năng gây ung thư
Có nhiều ý kiến cho rằng ăn thịt mỡ dễ dẫn đến nguy cơ ung thư do:
- Thịt mỡ có khả năng tạo điều kiện tăng tổng hợp các chất có khả năng ức chế hệ thống miễn dịch
- Các sản phẩm oxy hóa của mỡ như hydroperoxide lipid có khả năng tạo ra các gốc tự do, dễ dàng chuyển đổi các procarcinogen (tiền chất gây ung thư) thành carcinogen (chất gây ung thư hoạt động), làm tăng nguy cơ hình thành ung thư.
- Hydroperoxide lipid và các gốc tự do khác dễ có tác dụng tương hỗ với DNA.
Phòng ngừa ung thư từ chế độ ăn
Ngoài việc hạn chế thịt đỏ, thịt mỡ cùng các thực phẩm chế biến sẵn, bạn hãy chăm chỉ bổ sung các thực phẩm rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt. Đây là những loại thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào khỏi tổn thương và giảm nguy cơ ung thư, tạo nền tảng cho một chế độ ăn lành mạnh.
Hạn chế các loại dầu chiên đi chiên lại nhiều lần. Ưu tiên sử dụng dầu thực vật, quả bơ, các loại hạt và cá giàu omega-3 để giảm viêm và bảo vệ cơ thể.
Béo phì là yếu tố nguy cơ quan trọng của nhiều loại ung thư. Ăn uống điều độ, kết hợp vận động thường xuyên giúp duy trì cân nặng hợp lý, từ đó giảm thiểu rủi ro bệnh tật.
Và để hiểu hơn về những thứ bạn đang ăn, bạn có thể tham khảo ngay cuốn sách:
“Detox, low-carb, thực phẩm hữu cơ… Tin đồn và sự thật”. Trong cuốn sách này, Robert J.Davis sẽ giúp bạn có cái nhìn xa hơn về những mẩu thông tin vụn vặt, cung cấp một cái nhìn xuyên suốt, không thiên kiến về những điều khoa học thực sự nói về khuyến cáo dinh dưỡng và sức khỏe mà bạn thường nghe. Khi đọc cuốn sách này bạn hãy coi Robert J.Davis là một trọng tài về dinh dưỡng – người có thể đánh giá khách quan các khuyến cáo dinh dưỡng và chỉ ra đúng sai mà không hề sợ hãi hay thiên vị. Robert J.Davis có thể làm vậy vì ông đã dựa vào những gì mình được đào tạo về dịch tễ học và thống kê sinh học cũng như kinh nghiệm báo cáo về dinh dưỡng và sức khỏe trong hơn 20 năm qua.